Siked!

Columnist en routebouwer Michiel Hennevelt is terug met een verse column! Ditmaal laat hij zijn licht schijnen over seksisme in klimmen: geven waarderingen vrouwen het gevoel dat ze minder goed presteren dan mannen?

Rottende haken? Topatleten met anorexia? Klimgebieden die gesloten worden als gevolg van overlast en vervuiling? Nee, deze problemen vallen allemaal in het niet bij de kwaal die de klimgemeenschap op dit moment werkelijk teistert: seksisme. Althans, als we feminist en klimmer Alan Moore moeten geloven, die een stukje schreef over dude grades.

Een samenvatting in boulderformaat: omdat het mannen zijn die de manier van waarderen bedacht hebben en bijna alle routes openen, sluit het waarderingssysteem ook alleen maar goed aan op mannen. Vrouwen hebben hierdoor volgens Moore weinig aan waarderingen, omdat ze voor het vrouwelijk lichaam geen goed beeld geven van de moeilijkheidsgraad van een route of boulder.

Moore illustreert het probleem als volgt: mannen en vrouwen die voor het eerst klimmen, beginnen ongeveer op een gelijk niveau. Na een half jaar klimmen mannen echter veel moeilijkere boulders dan vrouwen. Dit komt doordat de meeste waarderingen dude grades zijn. Het probleem dat Moore dus met het systeem van waarderen lijkt te hebben, is dat het een ongelijk speelveld creëert tussen mannen en vrouwen. Waardering geven vrouwen enkel het gevoel dat ze minder goed presteren dan mannen, want waarderingen zijn seksistisch.

Seksisme is het, onterecht, maken van een onderscheid tussen mannen en vrouwen. Hier gaat Moore de fout in, want mannen en vrouwen zijn op atletisch vlak niet gelijk aan elkaar. Er ís sprake van een ongelijk speelveld. Mannen zijn sneller, sterker en competitiever. Ook in de klimsport zijn mannen gemiddeld beter dan vrouwen. Dat is nou eenmaal de realiteit, van seksisme is geen sprake.

Buiten dat is het fenomeen van dude grades niet geheel onzin. In een column die ik eerder schreef over waarderingen gaf ik al aan dat waarderingen een mate van willekeur hebben en subjectief zijn. Ze geven een globaal beeld van hoe moeilijk een boulder is, maar kunnen nooit precies overlappen met de eigen ervaring van de klimmer. Dit is eerder iets wat tussen alle klimmers speelt, dan tussen alleen mannen en vrouwen. Moore signaleert niets meer en niets minder dan dat: waarderingen zijn subjectief.

climbing-stars-13

Moore vindt dit vervelend en komt als oplossing met het vervangen van specifieke waarderingen door een globaal kleurensysteem. Ook ik opperde dit idee in mijn column, waarbij ik mij alleen richtte op klimhallen en niet op het buitenklimmen. Voor buitenklimmers die last hebben van ‘dude grades’ heb ik een veel simpeler advies, eigenlijk voor alle klimmers: niet zo veel waarde hechten aan dat nummertje. In principe is een waardering een prima maatstaf om te bepalen of het zin heeft om de boulder te proberen. Je kan waarderingen zelfs gebruiken om je eigen progressie te meten. Het gaat alleen te ver om jezelf op basis van waarderingen te vergelijken met anderen. Het feit dat waarderingen maar subjectief zijn gaat dan minstens twee keer zo hard op, wat leidt tot scheve conclusies.

Zowel mannen als vrouwen moeten bij het gebruiken van waarderingen in de eerste plaats dus kritisch naar zichzelf blijven kijken. Ik probeerde pas geleden in Bleau de boulder La Tour de Babel. Mijn klimmaatje, die buiten over het algemeen minder moeilijke boulders dan ik heeft gedaan, ging een stuk beter in deze boulder dan ikzelf. Het probleem zat hem hier in de armlengte; ik had te weinig kracht om mijn kortere armlengte te compenseren. Voor nog kleinere mensen is de boulder waarschijnlijk onmogelijk. Betekent dit dat we de boulder dan maar niet moeten waarderen? Dat verandert niets aan het feit dat ik de boulder niet kon en sterker moet worden. Misschien dat ik me wat minder teleurgesteld zou voelen over mijn falen, maar ook minder gemotiveerd om harder te trainen.

Zelfreflectie en probleemoplossend vermogen zijn twee kwaliteiten die elke klimmer moet bezitten. Hoewel het afschaffen van waarderingen op de rots een oplossing voor het zogenaamde probleem van dude grades is, getuigt het niet van erg veel zelfreflectie door Moore en zijn klimvriendinnen. Ja, klimmen kan een frustrerende sport zijn, maar het najagen van hogere nummertjes is niet zelden de bron van deze frustratie. Ik vraag me vaak af of het die frustratie waard is en laat waarderingen dan ook wat meer los.

After all, isn’t climbing supposed to be about the joy of expanding your own boundaries, whether or not you’re a dude? 

Over de auteur Bekijk alle berichten

Michiel Hennevelt

Columnist en routebouwer Hennevelt is baas in grepen, wanden en schroeven en kan ook nog eens een aardig potje boulderen! Zijn uitgesproken analyses weten bovendien altijd een gevoelige snaar te raken.