Siked!
Voorklimmen in Margalef - door Bram Berkien

Vijf jaar geleden begon ik met klimmen. Ik was doodsbang – ik had vreselijke hoogtevrees, maar ik vond het óók leuk. Er zat niks anders op dan mijn angsten te overwinnen. Ik riep daarvoor de hulp in van een paar van de beste klimmers ter wereld: Alex Honnold, Lynn Hill, Hazel Findlay, Steph Davis… Hoe doen jullie dat, vroeg ik ze, zo angstloos klimmen en vallen?

Hun antwoorden schreef ik op in mijn boek FEAR! (“Alles onder controle” in het Nederlands, red.), en vertaalde ik naar een workshop, die ik de afgelopen maanden samen met sportklimster Anne van Leeuwen gaf in klimhallen in Nederland. Ook Anne heeft in haar klim carrière lang met angst geworsteld, maar persoonlijk advies van Rock Warrior Arno Ilgner himself, zorgde ervoor dat ze tegenwoordig veel ontspannender klimt. Samen trokken we het land door, om met medeklimmers te delen wat wij nu weten over angst.

Workshop gemist? Dit zijn een paar van de belangrijkste lessen:

1. Iedereen is bang

Vind jij jezelf een typische lafaard of een angsthaas, vanwege je hoogtevrees of je valangst? Deden wij ook. En het is nergens voor nodig, want bang zijn we allemaal. Je leest het goed: allemaal. Ook al die bad-ass klimmers die ik interviewde voor mijn boek. Zij waren heel vaak, heel bang. Om zich te bezeren, om een lange val te maken, om een fout te maken, of om een flater te slaan voor een publiek. En op die angstige momenten krijgen ze zweethandjes, klapperende knieën, gaan ze stotteren of kunnen ze niet meer helder nadenken. Juist, precies wat jij ervaart als je weer eens last hebt van je klimangst. Dat betekent dat deze ‘durfals’ dus niet dapperder of met minder angst geboren werden dan jij of ik. Het feit dat zij meer durven dan wij, komt omdat zij een manier hebben gevonden om altijd goed te presteren ondanks hun angst.

Lees ook: Waaghalzen en bangeriken; in gesprek met Roanne van Voorst

2. Iedereen heeft het in zich om de diepste angsten te overwinnen, als je maar de juiste tactiek toepast.

Er is dus geen ‘dapper’ versus ‘laf’ onderscheid te maken binnen de klimmende mensheid. Wel bestaan er mensen die wat gevoeliger zijn voor stress dan anderen; ook bestaat er een verschil tussen mensen die effectieve strategieën kennen om angsten voor eens en voor altijd te overwinnen, en (een veel grotere groep) mensen die die trucs nog niet kennen. Bij die laatste groep hoorde ik – tot voor kort. Ik baalde de eerste jaren van mijn hoogtevrees, maar beschouwde het als een onveranderbare karaktertrek van mezelf. Jammer, dacht ik, maar zo ben ik nu eenmaal.

Totdat ik met Alain Robert sprak, de Franse ‘Spiderman’ – een man die wereldberoemd werd met zijn beklimmingen van wolkenkrabbers zonder veiligheidsmaterialen, maar waarvan bijna niemand weet dat hij altijd last heeft gehad van hoogtevrees. En totdat ik sprak met basejumpster Steph Davis, die, nadat ze een echtgenoot en een ex-geliefde verloor aan haar sport, doodsbang werd om zelf neer te storten, en toch inmiddels weer bijna dagelijks van een rots af duikt.

Deze atleten vertelden me hoe je kunt werken met je angst. Hoe je hem onder controle kunt krijgen. Er bestaan relatief simpele methodes om je angsten beheersbaar te maken, die je meestal gewoon thuis of met je maatje in de hal kunt oefenen. Anne en ik leren de deelnemers in de workshop zogenaamde ‘kikkersprongen’ tegen de muur te maken – daarbij zet je je met gebogen knieën af tegen de wand, en leer je steeds beter vertrouwen op de kracht van je lichaam en de materialen. Ook oefenen we met veilig vallen, en doen we gerichte ontspanningsoefeningen – die staan trouwens ook omschreven in mijn boek.

Klinkt te simpel om effectief te kunnen zijn? Believe me: het werkt. Als je over een angst heen wilt komen, is het cruciaal dat je niet te snel gaat, en geen oefeningen doet die je in paniek doen raken. Geen shocktherapie, dus! Voor de meeste mensen werkt dat achteraf. Je kunt namelijk alleen leren als je niet (echt) bang bent; anders neem je gewoonweg niets op.

Voorklimmen Ties Linders - door Bram Berkien

3. Bang zijn is oké. Angst overwinnen is beter.

We ervaren het vaak als frustrerend als we iets graag willen, maar het niet durven. Maar angst heeft een enorm voordeel: het laat ons zien waar we nog kunnen groeien. Zolang je je doen en laten laat beheersen door angst (‘ik ga niet voorklimmen, want dan word ik weer bang’), betekent dat eigenlijk dat je je identificeert met die angst. Die angst hoort bij mij als klimmer, vertel je jezelf. Oftewel: ik ben die angst.

Maar van de professionele sporters die ik interviewde, leerde ik dat dat idee dus niet klopt. Je bent niet bang geboren, je bent hoogstens te onwetend om die angst te overwinnen. Doe je dat wel, dan leer je jezelf op een nieuwe manier kennen – en dat biedt zelfvertrouwen en persoonlijke groei.

Daarbij: door je nu neer te leggen bij dat waar je bang voor bent, beperk je jezelf enorm in je klimmen. Kun je je voorstellen hoeveel leuker het klimmen nog zou worden, als je niet bibberend omhoog zou hoeven, maar gefocust bent en plezier hebt? Door effectief met je angst te gaan werken, kun je dat voor elkaar krijgen. Dus geef het nog niet op!


Meer weten over klimmen zonder angst?

Wil je direct aan de slag met je angst? Leer de meest succesvolle methodes van high-risk sporters uit het boek FEAR! (het is er in het Nederlands en het Engels) en houd de Facebook-pagina in de gaten – mochten Roanne en Anne nog een keer on tour gaan, dan kun jij er als eerste bij zijn!


Foto’s: Bram Berkien

Over de auteur Bekijk alle berichten Auteur website

Paul Kaufman

Hoofdredacteur en mede-oprichter van Siked! Deze taaltechneut eet gewoonlijk keien als ontbijt, maar gooit eigenlijk net zo lief een touwtje uit. Naast klimmen en boulderen doet Paul vooral aan klimmen en boulderen.